Rabu, 26 Juni 2013

Aja Mentalaan

Waosan: Para Rasul 12: 18 – 25. 
Pamuji:
 KPK 104
Nats : “… Hérodès dhawuh nggolèki, nanging Rasul Pétrus ora ketemu, sing padha jaga nuli dipriksa lan dipatèni.” (Ay. 19a)
Tembung ‘Eling lan waspada’,  tamtunipun tansah kaengetaken dhateng kita sadaya wonten ing gesang punika. Awit rupinipun ing jaman samangke kathah sanget tiyang ingkang nglirwakaken pepaken utawi angger-anger saha jatining gesang punika. Gesangipun lumampah tanpa tujuan ingkang prayogi kejawi namung badhe  ‘memuaskan’ dhirinipun piyambak kemawon. Tiyang ingkang namung pados kepuasanpribadi badhe menghalalkan segala cara, mboten saged ngendhaleni dhiri. Pramila lajeng mentala mejahi sintena kemawon ingkang ngalang-alangi pikajengipun, kanthi bengis ngrebut barang darbekipun tiyang sanes, malah tiyang sekeng.
Lah makaten patrapipun Prabu Herodes. Minangka Sang Nata praja mesthinipun kedah nenuntun bangsanipun tumuju dhateng gesang ingkang adil lan makmur, tentrem rahayu. Ananging kacariyosaken ing Kitab Suci sang prabu tumindak sawenang-wenang, adigang adigung, supados saben tiyang sami ajrih lan sumuyud dhateng piyambakipun. Kawontenan kados punika amargi sang prabu sampun ‘lupa diri’,mboten kengetan malih dhateng kuwajibanipun ingkang utami. Karana kuciwa awit Petrus ingkang medal saking pakunjaran mboten saged dipun panggihaken, lajeng Sang Prabu mejahi para tiyang ingkang sami jagi. Malah ngrampas rejekinipun tiyang Tirus lan Sidon. Lampahing gesang lan pamarintahanipun prasasat kados tiyang ingkang mabuk, ingkang mboten jelas arah tujuanipun, satemah para kawula namung dados obyek kangge ngladosi “nafsu”nipunSang Prabu piyambak. Kawontenaning masyarakat ingkang worsuh kedah dados kaprihatosan lan kawigatosan kita sadaya. Sampun ngantos kita namung rumaos kuciwa.
Sumangga sami ngengeti bilih gesanging manungsa kalebet kita sadaya sanes namung kangge ngremenaken dhiri pribadi kemawon, nanging supados tansah saged mbangun gesang saha lingkungan kanthi prayogi. Sumangga tansah ngendhaleni dhiri. Supados yen kita ngalami kuciwa sampun ngantos kita tumindak sawenang-wenang lan mitunani tiyang sanes. Sampun ngantos kita nggadhahi watak mentalan, nanging samiya nggadhahi watak welas asih. [AK]
“Watak mentalan mbilaeni, watak welas asih ngrejekeni.”


Selasa, 25 Juni 2013

Indahnya Peraturan Emas Itu

Bacaan : Matius 7 :  6, 12 – 14       
Pujian :
 KJ 406
Nats : “Segala sesuatu yang kamu kehendaki supaya orang perbuat kepadamu, perbuatlah demikian juga kepada mereka!” (ay. 12)
Ada falsafah yang berlaku di kalangan orang Jawa “Tepa slira lan aja njiwit yen ora gelem dijiwit!” Falsafah ini berlaku sejak nenek moyang walaupun sekarang sudah mulai menipis karena pengaruh perkembangan zaman. Namun tetap melekat pada hati setiap orang Jawa.
Kata-kata indah dan penuh makna tersebut seirama dengan ayat 12 bacaan kita hari ini yaitu segala sesuatu yang kita kehendaki supaya orang perbuat kepada kita, maka kita harus perbuat juga kepada mereka.Ungkapan Tuhan Yesus ini disampaikan dalam khotbah di bukit, merupakan “peraturan emas” atau “peraturan kencana”. Yesus bukan menciptakan peraturan baru tetapi mensahkan dan menegaskan peraturan yang tercantum dalam hukum Taurat.Pelaksanaannya diperlukan hati yang baru yang kita terima dalam pertemuan dengan Tuhan Yesus. Kekristenan membawa cerita tentang Tuhan Yesus, berita tentang kasih Allah di dalam Yesus Kristus. Kekristenan hadir untuk membawa perubahan dalam kehidupan menjadi yang kudus dalam kebenaran, kasih, ketaatan dan kesetiaan, serta menghormati sesama.
Berkaitan dengan peraturan emas tersebut, Tuhan Yesus juga memberi gambaran tentang pintu dan jalan sempit yang harus kita lalui. Maksud Yesus dalam perumpamaan tersebut bahwa dalam mengikut Yesus dan mentaati Dia bukan suatu hal yang mudah. Mengikut Yesus berarti penyangkalan diri, melalui penderitaan dan mengatasi kesulitan. Pintu gerbang keselamatanbegitu sesak dan jalan masuk kesejahteraan dan kebahagiaan begitu sempit. Namun pintu gerbang dan jalan masuk yang longgar ternyata menuju kepada kebinasaan.
Manakah yang hendak kita pilih, itu adalah hak kita. Jika kita mau dan sangat menginginkan keselamatan dan kesejahteraan itu, tentu kita akan sanggup melewati pintu gerbang dan jalan masuknya dengan kekuatan Allah. Amin. [Sri]
“Lupakan diri anda demi orang lain, maka orang lain tidak akan melupakan anda.” (Metanola Publishing)


Senin, 24 Juni 2013

Ojo Podho Ngadili

Waosan : Matius 7:1-5.
Pamuji : KPK 322:1,2
Nats : “Aja padha netepaké luputing wong, supaya kowé aja ditetepaké luputmu.” Kepriyé déné kowé weruh tatal kang ana ing mripaté sadulurmu, mangka glondhong kang ana ing mripatmu dhéwé, kowé kok ora weruh?” (ayat 1, 3)
Lumantar “Masmedia cetak ugi elektronika” (koran, majalah, lan TV) asring kita midhanget, maos, lan mirsani, bilih ing satunggiling acara TV. Contoipun, ing acara “Jakarta Lawyer”. Wonten ing mriku kathah tiyang pinter (intelektual) ingkang sami adu argumentasi, ngleresaken pamanggih utawi pikajengipun piyambak lan nglepataken pamanggih utawi pikajengipun tiyang sanes.
Ing kasunyatan gesang kita kirang langkung inggih semanten ugi, kados ingkang kaserat wonten nginggil kala wau. Sae salebeting bebrayan, padamelan, pangibadah, sesrawungan kalian tiyang sanes. Kita asring nglepataken utawi ningali kekiranganipun tiyang sanes. Upaminipun dhateng pendhita kita, diaken, pinisepuh, semah, anak, sedherek, lan sanesipun. Kita ngantos kesupen kekirangan lan kalepatan kita piyambak. Gusti Yesus ngendika ing Injil Matius 7:1 lan Matius 7:3 Gusti ngemutaken kita sedaya supados mboten gampil-gampil nglepataken lan ngadili tiyang sanes, ngleresaken dhiri kita piyambak. Gusti nggih paring pitedah bilih tiyang ingkang ngadili tumrap tiyang sanes inggih badhe dipun adili dening Gusti. Sumangga sepindhah malih kita sampun gampil-gampil nglepataken lan ngadili tiyang sanes malah ngeleresaken dhiri kita piyambak.Patrap remen ngadili tiyang sanes nebihaken kita saking tumindak asih tresna.Patrap punika badhe ndamel kita remen ngukum tiyang sanes; anak dipun ajar karana dipun adili lepat; semah (isteri) mboten dipun blanja karana dipun wawas lepat, lsp. Amin.  [DG]
“Pangadilan iku mung wewenange Gusti. Sing sapa dhemen ngadili luputing liyan iku ngrebut wewenange Gusti.”

Jumat, 21 Juni 2013

Kenikmatan Yang Mengecewakan

Bacaan : Matius 6: 19-23. 
Nyanyian :
 KJ 393
Nats : “Janganlah kamu mengumpulkan harta di bumi; di bumi ngengat dan karat merusakkannya dan pencuri membongkar serta mencurinya.Tetapi kumpulkanlah bagimu harta di sorga…” (ay. 19a, 20a)
Barang yang bagaimana yang umumnya dicari dan dibeli oleh orang pada umumnya, terutama yang punya cukup uang? Tentu adalah barang-barang yang baik, terjangkau harganya dan tahan lama. Daya tahan lama suatu barang menjadi salah satu pilihan penting dalam membeli barang, bahkan walaupun harga mahal atau agak mahal. Hanya orang yang uangnya tidak banyak yang tidak peduli pada daya tahan barang yang dibelinya.
Tentang “tahan lama” itulah yang menjadi perhatian ajaran Tuhan Yesus dalam bacaan kita ini kepada orang-orang Yahudi waktu itu. Tetapi bukan soal barang yang tahan lama yang menjadi perhatian utamanya, melainkan kenikmatannya. Kenikmatan harta benda di dunia tidaklah kekal, bahkan tidak tahan lama. Harta benda dunia hanya nikmat pada awalnya, kemudian lenyap, bahkan dalam waktu singkat.
Tuhan Yesus mengajarkan agar kita tidak mencari kenikmatan yang sifatnya sementara, yang tidak tahan lama. Dia mengajarkan agar kita berusaha mencari dan mendapatkan kebahagiaan yang tahan lama dan kekal. Sebab, kenikmatan yang sementara dan tidak tahan lama akan mudah mendatangkan kekecewaan. Kenikmatan atau kebahagiaan yang kekal membuat orang tentram dan damai selamanya, bahkan ketika harta benda dunianya hilang atau rusak.
Harta benda dunia itu sudah kita ketahui. Harta sorgawi adalah harta rohani kita, kemurahan, kebaikan. Perbuatan kita dengan harta benda dunia itu akan bisa menciptakan harta sorgawi di dalam hidup kita. Itu sangat dipengaruhi oleh mata kita. Jika kita memandang harta dunia itu adalah alat Tuhan bagi kita untuk menolong orang lain, maka harta dunia itu akan berubah menjadi harta sorgawi dalam hidup kita. Untuk itu kita perlu mengarahkan pandangan mata kita kepada orang-orang yang kekurangan dan menderita. Jika mata kita hanya mengarah kepada diri kita dan harta dunia itu, maka kekecewaan akan datang kita dan bahkan kita membuat orang lain kecewa. [ST]
Orang yang banyak mengumpulkan harta dunia, mengundang banyak kekecewaan.


Kamis, 20 Juni 2013

Ndedonga Lan Makarya

Waosan: Mateus 6:7-15.    
Pamuji : 
KPK no. 168:1,2,3.
Nats : “Dadi aja tiru-tiru wong iku, …” (ayat 8a).
Tiru-tiru punika rak nindakaken perkawis ingkang sami kaliyan ingkang katindakaken dening tiyang sanes. Tanpa sadar kita nate utawi malah asring tiru-tiru. Yen tiru-tiru ingkang sae, malah prayogi. Nanging yen kebablasen anggen kita tiru-tiru, kita badhe kecalan jati dhiri kita. Mboten prayogi yen kita mboten gadhah jati dhiri piyambak, sebab badhe kaombang-ambingaken dening kawontenan. Kita saged dados tiyang ingkang mboten asli, namung dados tiyang ‘foto kopi’an.
Mbolan-mbaleni tembung ingkang sami, kados mantra ingkang kaucapaken ‘pesihir’, punika sanes jaminan bilih Allah mirengaken pandonga kita. Mboten klentu lan mboten lepat yen kita wongsal-wangsul sowan ing ngarsanipun Allah kanthi panyuwunan ingkang sami. Gusti Yesus ngutus kita supados ndedonga makaping-kaping. Ananging Panjenenganipun nglepataken yen ndedonga kanthi ngucapaken tembung-tembung ingkang mboten tulus.
Donga ‘Rama Kawula’ saged dados patron(model) lan conto kangge pandonga kita. Prayogi yen isining pandonga kita punika: kita memuji Allah, ndedonga kangge pakaryanipun Allah, ndedonga kangge kabetahan kita sadinten-dinten, lan nyuwun pitulunganipun kangge perjuangan gesang kita ing saben dinten. Kita pitados bilih Allah saben dinten nyawisaken punapa kemawon ingkang dados kabetahan kita. Allah Sang Rama mboten namung Mahaagung lan Suci, ananging ugi Sarira ingkang kebak sih piwelas lan katresnan. Kita nglairaken raos urmat dhateng Asmanipun Allah kanthi nyebut Asmanipun klayan ati-ati, mboten sembrana. Yen kita matur, Karsa Paduka mugi kalampahana, mboten ateges kita pasrah nasib/takdir, ananging nyuwun supados karsanipun ingkang sampurna badhe kababaraken ing jagad. Saben tiyang pitados tansah berjuang nglawan panggodha lan Allah prajanji bilih pacoban punika mboten badhe nglangkungi kekiyatan kita (I Korinta 10:13). Gusti Yesus ngengetaken, yen kita nyuwun pangapunten dhatengAllah, kita perlu pitaken piyambak: Apa aku ya ngapura wong kang nindakake kaluputan marang aku? Amin. (Esha).
“Pandonga nuwuhaken pracaya, pracaya nuwuhaken katresnan, katresnan nuwuhaken paladosan, paladosan nuwuhaken katentreman.” (Ibu Teresa)


Rabu, 19 Juni 2013

Apa Kata Dunia ?

Bacaan : Kisah Para Rasul 10:1-16.
Nyanyian : KJ 153

Nats : “…. Apa yang dinyatakan halal oleh Allah, tidak boleh engkau nyatakan haram” (ayat 15)
Perikup yang kita baca hari ini memberikan kesaksian tentang ketaatan hidup Kornelius dan Petrus. Mereka berdua sama-sama hidup taat kepada Allah. Bedanya adalah Kornelius langsung mengerjakan apa yang dikatakan oleh Allah, tetapi Petrus masih ragu-ragu untuk melakukan apa yang dikatakan oleh Allah. Ketika Allah meminta Kornelius untuk segera pergi ke Yope, Kornelius langsung melaksanakan apa yang dikatakan Allah. Tetapi ketika Allah meminta Petrus menyembelih binatang berkaki empat, binatang menjalar, dan burung untuk dimakan karena Petrus lapar, Petrus tidak segera melakukan apa kata Tuhan, karena Petrus mengangapnya sebagai makanan haram seperti kata dunia. Kornelius dan Petrus, sama-sama hidup berkenan di hadapan Allah, tetapi Kornelius melakukan apa kata Tuhan, namun Petrus masih mempertimbangakan apa kata dunia.
Bagaimanakah dengan kehidupan kita? Apakah kita lebih mempertimbangkan apa kata dunia, dibandingkan dengan apa kata Tuhan? Apakah kita mau hidup seperti Kornelius ataukah Petrus? Ya, kadangkala apa kata dunia ini tampak lebih penting dibandingkan dengan apa kata Tuhan. Karena jika kita melanggar apa kata dunia, maka kita merasa mendapat hukuman langsung dari dunia ini. Tanpa kita sadari, bukankah ketika kita melakukan dengansungguh-sungguh apa yang Tuhan kehendaki, maka kita pun akan dapat menjalani aturan-aturan dunia ini sesuai dengan kehendak Tuhan. Apakah ada hal di dunia ini yang akan mencelakakan kita jika kita sudah hidup sungguh-sungguh sesuai dengan kehendak Tuhan?
Beberapa waktu yang lalu ada salah satu iklan dengan slogan: “Apa kata dunia?!”. Kalimat ini jelas menggambarkan bahwa anggapan orang di dunia ini terhadap apa yang kita lakukan menjadi penentu keputusan hidup kita. Tetapi apakah kita masih sepakat bahwa penentu keputusan hidup kita yang terpenting adalah apa kata dunia ? Ataukah penentunya adalah apa kata Tuhan ? [dee]
“Pekerjaan Alah yang dilakukan dengan cara Allah tidak akan kekurangan dukungan Allah” (Taylor)


Selasa, 18 Juni 2013

Apes Ning Begja

Waosan : Lelakone Para Rasul 9: 32 – 43. 
Pamuji:
 KPK 87 : 2
Nats : “…wong wadon iku akeh banget panggawene becik lan anggone dedana”. (Ay. 36)
Kadhang kala wonten brayat utawi tiyang Kristen ngalami apes sanget. Ngalami sakit silih gumantos, bapa, anak, ibu. Boten namung sakit, malah silih gumantos tilar donya ing wanci ingkang boten dangu, bapa lajeng kasusul ibu. Ingkang seda kasusul sakit ingkang katilar. Nalangsa sanget gesangipun. Tiyang sanes mastani apes sanget.
Nanging menawi katitipriksa, sejatosipun Gusti Allah boten negakaken putra-putranipun ingkang wonten ing bumi. Sok sintena kemawon, menawi gesangipun tansah sumendhe ing Gusti, Allah kalayan sih kamirahanipun mesthi tansah nyarirani wonten ing sedaya lampah lan kawontenaning pigesanganipun. Cekakipun “nadyan ta apes tetep mesthi slamet”, “saapes-apese wong sumende lan pracaya, mesthi isih begja.”
Lah makaten ingkang dipun alami dening Dorkas. Nadyan apes, ngalami pepejah, nanging Gusti Allah ngagem Petrus mujudaken kabegjan kagem wanita punika. Nadyan apes ngantos seda, dorkas saged kawungokaken gesang malih. Dorkas tansah nandukaken kabecikan lan katresnan dhateng tiyang sanes. Dorkas tansah sumendhe ing Gusti, masrahakensaranduning gesangipun dhumatengGusti Allah.Temahan, Dorkas saged dados sarananipun Allah kagem mujudaken lan martosaken kaluhuran, kawasesan lan katresnanipun Allah dhumateng manungsa.
Kagem tiyang ingkang kados mekaten, Gusti boten negakaken. Tumrap sakit lan apesipun Dorkas, Gusti boten mendel. Sih katresnan lan kawasesanipun nulungi lan ngluwari Dorkas saking kaprihatosan lan kaapesan. Sakitipun dipun luwari, nyawanipun dipun wangsulaken malih, lan raganipun dipun tangekaken malih. Bab kasaenanipun Dorkas punika ingkang kedah kita tuladhani. Kanthi gesang ingkang sae, sarujuk lan cundhuk kaliyan kersanipun Allah, kawilujengan ingkang sayektos saking Gusti Allah mesthi tansah kaparingaken dhateng kita sedaya. Amin. (GaSa)
“Angger pracaya lan sumende, tetep begja nadyan apes.”